Wietnam należy do tych krajów, które przechodzą od planowej gospodarki socjalistycznej do gospodarki rynkowej. Ten proces przyczynił się do znacznego rozwoju gospodarczego Wietnamu i sprawił, że kraj stał się atrakcyjnym miejscem inwestycji.

Wietnam | Mężczyzna na polu ryżowym
Wietnam | Mężczyzna na polu ryżowym (by mauricekoop)

Historia

Po zjednoczeniu Wietnamu gospodarka kraju stanęła przed poważnym problemem: dwie połowy kraju były zorganizowane według kompletnie różnych zasad. Komunistyczna Północ z planową gospodarką i spółdzielczym rolnictwem, totalne zniszczona amerykańskimi bombardowaniami i Południe, wprawdzie z gospodarką rynkową, ale całkowicie uzależnione od dopływu amerykańskich pieniędzy, który oczywiście się skończył.

Według radzieckich wzorów Południe zostało zrestrukturyzowane, rolnictwo skolektywizowane, a zakłady przemysłowe upaństwowione. Niska wydajność państwowych zakładów i kolektywnych gospodarstw rolnych, problemy z handlem zagranicznym (amerykańskie embargo) oraz ogromne zniszczenia po wojnie, doprowadziły kraj do strasznej nędzy. Ponad pół miliona Wietnamczyków, z narażeniem życia, próbowało wydostać się z kraju – szacuje się, że przeżyło z nich tylko 20-40%.

Trudności ekonomiczne kraju skłoniły partię komunistyczną do podjęcia pierwszych kroków reform. Na skutek gospodarczej stagnacji połączonej z hiperinflacją nie mogły one jednak przynieść pozytywnych skutków. Ogromną rolę odegrała wówczas gospodarcza pomoc krajów RWPG, szacowana na 3 mld dolarów rocznie.

Wietnam | Wietnam jest dziś jednym z atrakcyjniejszych miejsc dla zagranicznych inwestycji
Wietnam | Wietnam jest dziś jednym z atrakcyjniejszych miejsc dla zagranicznych inwestycji (by worldeconomicforum)

Po śmierci w 1986 r. sekretarza generalnego KPW - Lê Duẩn, na scenę  wkroczyła młodsza reformatorska generacja. Zaczęto wprowadzanie w życie tzw. Đổi mới, czyli „odnowienia gospodarki”. Oznaczało to odejście od centralnego planowania, stopniową rezygnację z gospodarstw kolektywnych oraz początek reform rynkowych.

Wyjście z międzynarodowej izolacji po zakończeniu interwencji w Kambodży i zniesienie amerykańskiego embarga doprowadziło do napływu zagranicznych inwestycji i pomocy finansowej doprowadzając do 10% wzrostu gospodarczego rocznie.  Powoli, z kraju nędzy, Wietnam stał się drugim co do wielkości eksporterem ryżu na świecie. Do roku 2020 zakłada się wzrost gospodarki rzędu 8-8,5%.

Rolnictwo

Do niedawna Wietnam był prawie wyłącznie krajem rolniczym. Do dzisiaj w rolnictwie pracuje 65% ludzi, ale ten sektor przynosi tylko 20% dochodu narodowego. Mimo licznych klęsk żywiołowych, rolnictwo wietnamskie wykazuje ok. 3% rozwój.

Wietnam | Pole ryżowe
Wietnam | Pole ryżowe (by ricephotos)

Surowce i energia

Wietnam dysponuje zasobami ropy naftowej szacowanymi nawet na 500 000 ton. Nie posiada jednak liczących się możliwości rafineryjnych i musi eksportować surowiec, a następnie sprowadzać produkty przetworzone. W budowie są już jednak trzy rafinerie ropy naftowej.

Wietnam posiada duże zasoby węgla kamiennego, gazy ziemnego, jak również antymonu, chromu, rudy żelaza, fosfatów, cyny i cynku.

W roku 2005 wytworzono w Wietnamie 51,33 mld kilowatogodzin energii elektrycznej, z czego 21,24 mld przypadało na elektrownie wodne, a reszta na cieplne.

Przemysł

Przemysł dostarcza ok. 425 dochodu narodowego i jest głównym motorem wzrostu gospodarczego Wietnamu. Najważniejsze dziedziny przemysłu, to tekstylia i obuwie, a także produkcja cementu, stali i montaż samochodów. Około 40% przemysłu znajduje się ciągle w rękach państwowych, przy czym co najmniej czwarta część zakładów państwowych jest deficytowa. Wietnamskie zakłady są z reguły małe i słabe kapitałowo. Przy przewidywanym coraz większym otwarciu gospodarczym Wietnamu, wiele z nich nie wytrzyma konkurencji.

Wietnam | Pracownicy budowy
Wietnam | Pracownicy budowy (by joshuajamesgross)